الفيض الكاشاني
15
راه روشن ترجمه كتاب المحجه البيضاء فى تهذيب الاحياء ( فارسى )
طلب دنيا منصرف و از همهء مردم متوحّش خواهد ساخت . ديگرى گفته است : هر كس خدا را بشناسد او را دوست خواهد داشت ؛ و كسى كه دنيا را بشناسد در آن زهد مىورزد و آن را دشمن خواهد داشت . مؤمن بازى نمىكند مگر آنگاه كه غافل شود ، و هرگاه بينديشد غمگين مىگردد . ابو سليمان دارانى گفته است : خداوند خلقى را آفريده كه بهشت و نعمتهايش آنان را از او باز نمىدارد ، پس چگونه ممكن است دنيا آنان را از او به خود مشغول سازد . روايت شده است كه عيسى عليه السّلام از كنار سه تن گذشت كه بدنهاى آنها نحيف و رنگ رخسارشان برگشته بود . به آنها گفت : چه چيزى شما را به اين حالت درآورده است ؟ گفتند : ترس از آتش . فرمود : بر خدا حقّ است كه ترسان را ايمنى دهد . سپس بر سه تن ديگر گذشت كه از آنها نحيفتر و رنگ رويشان دگرگونتر بود . به آنان گفت : چه شده است كه شما را به اين حالت مىبينم ؟ گفتند : شوق بهشت . گفت : حقّ است بر خداوند كه اميد شما را برآورده كند . پس از آن از كنار سه نفر ديگر عبور كرد كه از دو دستهء پيش نزارتر و رنگ رو باختهتر بودند و گويى بر چهرههاى آنها آينههايى از نور بود . به آنها گفت : چه شده است كه شما را به اين حالت مىبينم ؟ گفتند : محبّت خداوند . گفت : شما مقرّبانيد ، شما مقرّبانيد . عبد الواحد بن زيد گفته است : از كنار مردى گذشتم كه در برف ايستاده بود . به او گفتم : آيا هيچ احساس سردى نمىكنى ؟ گفت : هر كس را دوستى خدا مشغول كند ، احساس سردى نمىكند . از سرىّ سقطى نقل شده كه گفته است : روز رستاخيز امّتها را به نام پيامبرانشان مىخوانند و به آنها گفته مىشود : اى امّت موسى ، اى امّت عيسى ، اى امّت محمّد ، جز دوستان خدا كه به آنها ندا مىشود : اى اولياى خدا ! به سوى خداوند سبحان بياييد ، پس دلهاى آنها از شدّت شادى نزديك باشد كه از جا كنده شود . هرم بن حيّان گفته است : مؤمن هنگامى كه پروردگار خود را شناخت ، او را دوست مىدارد و چون او را دوست بدارد ، به او رو مىآورد و چون حلاوت رو آوردن به او را يافت ، به دنيا با چشم شهوت و به آخرت با ديدهء رغبت نمىنگرد و او تنش در دنيا و روحش در آخرت است . يحيى بن معاذ گفته است : عفوا و همهء گناهان را فرا مىگيرد ، پس خشنودى او چگونه است ؟ خشنودى او همهء آرزوها را فرا مىگيرد ، پس محبّت او چگونه است ؟ محبّت او خردها را مدهوش مىكند ، پس مودّت او چگونه است ؟ مودّت او غير او را فراموش مىكند ،